مقدمه: جمعیت شناسی ذاتا یک علم فضایی است . جمعیت شناسان تفاوت های ازدواج های زودهنگام در فضاهای جغرافیایی جستجو می کنند. از آنجایی که حقوق کودک در عرصه بین الملل پویا و همواره یک مسئله بین المللی است، معمولا با طیف وسیعی از پیامدهای بهداشتی و اجتماعی برای دختران و پسران همراه است.
هدف و روش: پژوهش حاضر با هدف جمعیت شناسی فضایی ازدواج زود هنگام در ایران طی سال های 1402- 1395 انجام شده است. در این راستا از داده های واقعی مرکز آمار ایران و سازمان ثبت احوال کشور، جهت شناسایی، روند و سطح ازدواج زودهنگام در استان ها استفاده و از نرم افزار GIS برای تبیین کردن موضوع بکار گرفته شد.
یافته ها: تحلیل داده های موجود نشان می دهد که ازدواج زودهنگام نزد زنان و مردان تنزلی که از سال 1345 شروع شده در سال 1355 نمایان می شود. ده سال بعد ، یعنی در سال های اول پس از انقلاب گرایش به کاهش جای خود را به گرایش محسوس صعودی تا سال 1365 می دهد. اما از سال 1375 نسبت زنان ازدواج کرده زیر 18 سال به نحو بارزی در کشور پایین آمد و این روند کاهشی تا سال 1402 همچنان ادامه دارد. اگر چه تا به امروز این مسئله همچنان در کانون توجهات قرار گرفته است. اما هنوز یکی از چالش های اساسی ( حقوقی و اجتماعی ) تلقی می گردد، که بایستی با استناد به راهکارها، دیدگاه فقها، از تبعات جبران ناپذیر وضعیت جاری بکاهد.