فصلنامه علمی جمعیت

فصلنامه علمی جمعیت

مدل‌سازی تحلیل مسیر ابعاد حمایت اجتماعی ادراک‌شده در بافت شهری در پیش‌بینی قصد فرزندآوری زوجین ۲۷ تا ۴۰ ساله شهرستان ساری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، گروه جامعه‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت‌الله بروجردی، بروجرد، ایران.
2 دانشجوی دکتری، گروه معماری، پردیس بین الملل کیش، دانشگاه تهران، کیش، ایران
3 استادیار، جامعه‌شناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
4 عضو هیات علمی، مربی گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران.
5 گروه آموزشی معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران.
چکیده
هدف: کاهش تمایل به فرزندآوری در سال‌های اخیر به یکی از چالش‌های مهم جمعیتی ایران تبدیل شده است و در این میان نقش شبکه‌های حمایتی اجتماعی در شکل‌گیری تصمیم‌های باروری اهمیت فزاینده‌ای یافته است. پژوهش حاضر با هدف مدل‌یابی تحلیل مسیر ابعاد حمایت اجتماعی ادراک‌شده در پیش‌بینی قصد فرزندآوری در میان زوجین در سنین باروری شهر ساری انجام شد.
روش‌شناسی: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی ـ همبستگی و به شیوه پیمایشی انجام شد. جامعه آماری شامل زوجین 27 تا 40 ساله ساکن شهر ساری بود که از میان آنان 384 نفر با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته گردآوری و با بهره‌گیری از آزمون همبستگی پیرسون، رگرسیون چندمتغیره و تحلیل مسیر تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد بین حمایت اجتماعی ادراک‌شده و قصد فرزندآوری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (r=0.54). در میان ابعاد حمایت اجتماعی، حمایت همسر (β=0.42)، حمایت خانواده (β=0.18) و حمایت اقتصادی اطرافیان (β=0.15) اثر مستقیم و معناداری بر قصد فرزندآوری داشتند و در مجموع 35 درصد از واریانس آن را تبیین کردند. همچنین برخی ابعاد حمایت اجتماعی از جمله حمایت دوستان و حمایت عاطفی به طور غیرمستقیم بر قصد فرزندآوری اثرگذار بودند، در حالی که حمایت نهادی و اجتماعی اثر معناداری نشان نداد.
نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان می‌دهد تقویت شبکه‌های حمایتی خانوادگی و اجتماعی می‌تواند در افزایش تمایل به فرزندآوری نقش مهمی ایفا کند.
کلیدواژه‌ها