نهاد خانواده به‌عنوان رکن بنیادین نظام اجتماعی در زیست‌بوم فرهنگی-تاریخی ایران، نقشی محوری و بی‌بدیل در حفظ هویت و انسجام جامعه ایفا می‌کند. مقاله حاضر با اتکاء و بر پایه روش سوات انجام شده است. به این منظور با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمندبا 66 نفر از خبرگان و مطلعین کلیدی به ارزیابی دو بعد درونی و بیرونی ناظر به استراتژی‌های 4 گانه رقابتی/تهاجمی(SO)، تنوع‌بخشی(ST)، بازنگری(WO) و تدافعی(WT) نهاد خانواده در استان ایلام پرداخته اند. نتایج تحلیل نشان دادند که درمجموع 13 نقطه قوت، 13 فرصت، 32 تهدید و 26 نقطه‌ضعف مرتبط با نهاد خانواده در استان ایلام شناسایی و خروجی نهایی ماتریس سوات نشان داد که نمره محیط داخلی خانواده 13/2 است که مؤید آن است که محیط داخلی خانواده در شرایط «ضعف» و همچنین نمره محیط خارجی خانواده برابر 99/1 که نشان می‌دهد از این منظر خانواده در شرایط «تهدید» قرار دارد و درمجموع نهاد خانواده در استان ایلام از شرایط نامطلوبی برخوردار است؛ عمده فرصت ها، تهدیدات و قوت نهاد خانواده به سطح ماکرو سیستم و نقاط ضعف نهاد خانواده بیشتر با سطح میکرو سیستم این نهاد مرتبط است؛ تحلیل و مدیریت فرصت ها، تهدیدها،قوت و تهدیدهای خانواده مستلزم با هم بینی این سطوح متناسب با نظریه برونفن برنر است. تهدید و . با عنایت به نتایج پیشنهاد می‌شود که اقدامات توأمان و ملازم با استراتژی‌های 4 گانه در حوزه‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، حاکمیتی و رسانه‌ای بر پایه به وجوه عملی و عینی اتخاذ شود.